Politici moeten ophouden alle aandeelhouders weg te zetten als zeer vermogend

Dit is de titel van mijn column die afgelopen vrijdag in de Telegraaf stond. Hier is de volledige tekst.

Het box 3-voorstel van het kabinet gaat het waarschijnlijk niet ongeschonden halen. De meeste kritiek richt zich op het belasten van ongerealiseerde winsten. Naar verluidt is er geen land in de wereld waar zulke papieren winsten worden belast. Wat is dat toch met ons land, dat we steeds dingen doen die geen enkel ander land doet?

Bij het ombouwen van ons pensioenstelsel doen we dat ook. Elders blijven bij pensioenhervormingen de oude rechten bestaan en wordt daarnaast een nieuw stelsel gebouwd. Wij zetten alle oude rechten om in individuele pensioenpotjes in het nieuwe stelsel. Die omrekening is complex en geeft in principe aanleiding tot veel discussie. Voor bijna niemand is het mogelijk om na te gaan of hij krijgt waar hij recht op heeft en je kunt bij je pensioenfonds sowieso geen bezwaar aantekenen. Door de rentestijging vanaf 2022 zijn de dekkingsgraden gestegen waardoor de meeste pensioenfondsen een ‘invaarbonus’ kunnen toekennen. Dat is een sigaar uit eigen doos die handig uitkomt, zodat elke kritiek zo bij voorbaat in de kiem wordt gesmoord.

Volgens het box 3-voorstel zal een tarief gelden van 36%, of misschien 35%. Hier kiezen wij weer voor een tarief dat hoger ligt dan het gemiddelde van landen om ons heen. Waarom?

Wat me het meest stoort aan de box 3-discussie is hoe sommige politici zich uitlaten over aandeelhouders. Die worden geframed als zeer vermogenden met wie we geen medelijden hoeven te hebben. In sommige gevallen zal dat best kloppen. Maar er zijn ook talloze mensen die een bescheiden vermogen hebben opgebouwd, bijvoorbeeld als eigen voorziening voor de oude dag. Die willen in eerste instantie gewoon hun kapitaal op peil houden na inflatie en belasting. Door de lage rente op spaarrekeningen en op zeer veilige obligaties zal je vermogen bij die twee opties in reële termen echter zeker krimpen. Geen aanlokkelijke propositie. Zo worden velen ertoe aangezet ook in aandelen te beleggen.

We leven in een markteconomie. Aandeelhouders stellen hun vermogen beschikbaar aan ondernemingen die daar productieve activiteiten mee proberen te ontplooien. Als dat lukt, schept het banen, ontvangt de overheid belasting en levert het de aandeelhouders een rendement op. We hebben ons hoge welvaartsniveau volledig aan dit systeem te danken. Zonder aandeelhouders geen banen, geen belastinginkomsten en een lagere levensstandaard voor iedereen.

Ik heb genoeg kennissen die niet in aandelen willen beleggen omdat ze dat te risicovol vinden. Dat mag. Ik hou hen voor dat hun pensioenfonds wel in aandelen belegt en dat hun (toekomstige) pensioen sterk afhankelijk is van het rendement daarop. Als je de deelnemers aan pensioenfondsen meetelt, heeft ons land, vergeleken met de rest van de wereld, een van de hoogste percentages aandeelhouders onder de bevolking. Hou toch eens op met het gebruikelijke negatieve frame van deze mensen.