Deze column van mijn hand verscheen vrijdag in de Telegraaf
In een recent rapport becijferen economen van Triodos de economische schade van de hitte en de droogte deze zomer in Europa op 0,8% BBP. De aanbeveling? Ons aanpassen is onvoldoende. We moeten veel zwaarder inzetten op het verminderen van onze CO2-uitstoot. De auteurs hekelen de Europese Commissie die het klimaatbeleid juist wat heeft afgezwakt.
Het rapport scoorde geweldig in de media, ook internationaal. Applaus en instemming alom. Kritische vragen of kanttekeningen heb ik niet gezien. Laat ik er dan maar een paar plaatsen.
Het rapport gaat er direct met gestrekt been in door te betogen dat elke graad opwarming het BBP met twintig procent vermindert. Ik viel van mijn stoel toen ik dat las. Ik was ook niet bekend met de bron van dit cijfer. Organisaties als het IMF en de OECD hebben er legio rapporten over geschreven en schatten de kosten bij een opwarming van 2,5-3 graden in 2100 op zo’n 7% BBP. Volgens de logica van Triodos moet dat dus 50-60% zijn! Dat scheelt nogal.
Dit soort berekeningen is met grote onzekerheid omgeven. Dat weten de opstellers ook wel. Zelf schatten ze de kosten van de aan de warmte gerelateerde oversterfte in de EU deze zomer bijvoorbeeld op 1,5 tot 7 miljard euro en de kosten als gevolg van de natuurbranden op 0,1 tot 4,6 miljard euro. Dat zijn wel erg ruime marges.
Mijn belangrijkste probleem met het rapport is dat het impliciet veronderstelt dat klimaatverandering in Europa wordt bepaald door de CO2-uitstoot in Europa. Dat is echter zeker niet zo. CO2 verspreidt zich in de atmosfeer door de hele wereld.
Dat de uitstoot van CO2 in de EU sinds 1990 met meer dan een derde is gedaald en dat de uitstoot in de EU slechts iets meer dan 6% van alle mondiale emissies uitmaakt, lijkt mij zeer relevant, maar blijft onvermeld. Die verminderde Europese uitstoot heeft niet voorkomen dat de mondiale emissies zijn gestegen. Evenmin heeft het de warmte en droogte van deze zomer voorkomen. Steviger inzetten op verdere vermindering van de uitstoot in de EU zal op korte termijn, dan bedoel ik de komende jaren, geen enkel effect hebben op ons weer.
Als je het ongemak en de economische schade van de hitte op korte termijn wilt beperken dan gebiedt de logica dat je juist zwaar en misschien zelfs louter moet inzetten op adaptatie. Iedereen zoveel mogelijk aan de airco! Voor de iets langere termijn moeten we misschien ook anders bouwen. Naast nadruk op isolatie om warmte binnen te houden, moeten we zo bouwen dat de hitte in de zomer zoveel mogelijk buiten blijft en afgevoerd kan worden. Waarom de opstellers van het rapport en de media die evidente conclusies niet trekken is mij een raadsel.